Cuốn sách gồm hai phần: Phần 1 - Mối quan hệ con người và văn hoá - một số quan điểm truyền thống và hiện đại; Phần 2 - Con người và văn hoá trong thực tiễn phát triển con người ở Việt Nam.

Sách gồm 4 chương. Chương 1: Từ các làng xã xưa đến xã Tịnh Khê. 2: Phong tục - tín ngưỡng - lễ hội. 3: Văn học - nghệ thuật. 4: Các ngành nghề. Ngoài ra là phần phụ lục: Tịnh Khê - Sơn Mỹ trong thơ văn xưa và nay.

Trình bày văn hóa nguyên thủy theo lý thuyết chức năng, trên cơ sở phê phán trường phái Morgan. Sách gồm 15 chương, với các nội dung: Hôn nhân; Chế độ đa hôn; Gia đình; Các quy tắc về họ hàng; Thị tộc; Thân phận của đàn bà; Các hiệp hội; Chính quyền; Pháp luật.

Cuốn sách gồm có 7 chương. Chương 1: Văn hoá Ai Cập, Lưỡng Hà cổ đại. Chương 2: Văn hoá Hi Lạp, Rô ma cổ đại. Chương 3: Văn hoá trung đại Tây Âu. Chương 4: Văn hoá truyền thống Trung Hoa. Chương 5: Văn hoá truyền thống ấn Độ. Chương 6: Văn hoá ả Rập. Chương 7: Văn hoá truyền thống Đông Nam á.

Với 14 bài viết về văn hóa nông nghiệp, nông thôn và nông dân Việt Nam, tác giả giới thiệu đến bạn đọc các hệ sinh thái nông nghiệp ở Việt Nam thời cổ sơ, về những nhân tố tự nhiên - dân số - kỹ thuật và ý thức trong văn minh nông nghiệp Việt Nam, về những đặc trưng văn hóa làng xã nông nghiệp - nông dân - nông thôn Nam bộ và tâm lý tiểu nông trước thách thức của công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa hiện nay.

Nội dung là một chuyên luận khảo cứu về bản sắc văn hóa theo tiến trình văn hóa lễ hội của người Việt, có đối chiếu với tiến trình lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam. Tác giả tạm coi lễ hội truyền thống của người Việt là khách thể, là môi trường mang vác các giá trị văn hóa dân tộc, các giá trị đặc trưng, tiêu biểu và khá bền vững tạo thành bản sắc văn hóa dân tộc.