Lạm phát và tăng trưởng kinh tế
- Thứ tư - 10/07/2024 11:19
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Trong đời sống hàng ngày, lạm phát là một trong những vấn đề của kinh tế học vĩ mô. Nó đã trở thành mối quan tâm lớn của các nhà chính trị và công chúng. Lạm phát dã được đề cập rất nhiều trong các công trình nghiên cứu của các nhà kinh tế . Để triển khai thực hiện thắng lợi nghị quyết Đại hội lần thứ IX của Đảng, cần phải động viên mọi nguồn lực tạo nên sức mạnh tổng hợp nhằm đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh. Tăng trưởng bền vững và ổn định lạm phát ở mức thấp đó là những mục tiêu hàng đầu của điều tiết vĩ mô ở tất cả các nước. Không có gì đáng ngạc nhiên khi câu hỏi có sự tồn tại và bản chất của mối quan hệ giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế đã được các nhà kinh tế hoạch định chính sách đặc biệt quan tâm và trở thành trung tâm của nhiều cuộc tranh luận về chính sách. Chính vì những tác hại to lớn do lạm phát gây ra cho nền kinh tế mà việc nghiên cứu lạm phát là ọt vấn đề cần thiết và cấp bách đối với nền kinh tế đặc biệt là nền kinh tế thị trường còn non nớt như nền kinh tế ở nước ta. Chúng ta cần phải tìm hiểu xem lạm phát lá gì ? Do đâu mà có lạm phát ? Tại sao người ta lại quan tâm đến lạm phát? Bài viết này sẽ điểm lại một cách có hệ thống các lý thuyết, các bằng chứng thực nghiệm về lạm phát và mối quan hệ giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế cũng như đưa ra một số gợi ý về hướng điều tiết vĩ mô của Việt Nam trong thời gian tới.
Ảnh bìa của Tiểu luận Lạm phát và tăng trưởng kinh tế
Chương II
THỰC TRẠNG LẠM PHÁT VÀ MỐI QUAN HỆ GIỮA LẠM PHÁT
VÀ TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ Ở VIỆT NAM.
I. Nguyên nhân cơ bản gây ra lạm phát :
- Lạm phát là một phạm trù kinh tế khách quan, là vấn đề của mọi thời đại, mọi nền kinh tế tiền tệ. Chừng nào còn tồn tại nền kinh tế tiền tệ, thì còn lạm phát, người ta chỉ có thể kiềm chế mức độ lạm phát sao cho phù hợp với sự phát triển nền kinh tế, mà ít gây ra những hậu quả tai hại. Từ đó, có thể phân định nhiều mức độ lạm phát sao cho phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế, từ lạm phát “nước kiệu” (chung quanh 10%) tới lạm phát “phi mã”, thậm chí là siêu tốc, tức là tình trạng bùng nổ giá cả hoàn toàn không thể kiểm soát được, trong trường hợp này dấu hiệu tiền tệ hầu như không còn ý nghĩa nữa.
1). Nguyên nhân thứ nhất :
- Lạm phát bởi tăng cầu, khi cầu không kèm theo sự gia tăng sản xuất, hàng hoá, dịch vụ. Vậy tạo tiền thái quá của lượng tiền tệ diễn ra trong bối cảnh này.
2). Nguyên nhân thứ hai :
- Lạm phát do tăng chi phí sản xuất, khi việc tăng chi phí sản xuất làm tăng giá sản xuất. Có thể do nhiều nguyên nhân :
+ Tăng những phương tiện đặc thù riêng của sản xuất.
+ Tăng chi phí phân xưởng.
II. Thực tiễn trong mối quan hệ giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế :
1).Các bằng chứng thực nghiệm:
Nghiên cứu gần đây nhất là của M.Khan và A.Senchadji (năm 2000). Các tác giả đã sử dụng các kỹ thuật phân tích hiện đại nhất để kiểm định mối quan hệ giữa lạm phát và tăng trưởng. Công trình của các ông bao quát số liệu của 140 nước trong đó có cả các nước phát triển và các nước đã công nghiệp hoá trong giaiđoạn 1960-1998. Một lần nữa kết quả cho thấy có tồn tại một mức ngưỡng mà dưới đó lạm phát và tăng trưởng có mối tương quan dương và trên đó lạm phát gây ra ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng. Một phát kiến rất có ý nghĩa của các tác giả là mức ngưỡng đó khác nhau giữa các khối nước ở các nước công nghiệp, mức ngưỡng này rất thấp chỉ vào khoảng 1-3% năm, trong khi đó ở các nước đang phát triển mức ngưỡng này vào khoảng 7-11%.
THỰC TRẠNG LẠM PHÁT VÀ MỐI QUAN HỆ GIỮA LẠM PHÁT
VÀ TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ Ở VIỆT NAM.
I. Nguyên nhân cơ bản gây ra lạm phát :
- Lạm phát là một phạm trù kinh tế khách quan, là vấn đề của mọi thời đại, mọi nền kinh tế tiền tệ. Chừng nào còn tồn tại nền kinh tế tiền tệ, thì còn lạm phát, người ta chỉ có thể kiềm chế mức độ lạm phát sao cho phù hợp với sự phát triển nền kinh tế, mà ít gây ra những hậu quả tai hại. Từ đó, có thể phân định nhiều mức độ lạm phát sao cho phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế, từ lạm phát “nước kiệu” (chung quanh 10%) tới lạm phát “phi mã”, thậm chí là siêu tốc, tức là tình trạng bùng nổ giá cả hoàn toàn không thể kiểm soát được, trong trường hợp này dấu hiệu tiền tệ hầu như không còn ý nghĩa nữa.
1). Nguyên nhân thứ nhất :
- Lạm phát bởi tăng cầu, khi cầu không kèm theo sự gia tăng sản xuất, hàng hoá, dịch vụ. Vậy tạo tiền thái quá của lượng tiền tệ diễn ra trong bối cảnh này.
2). Nguyên nhân thứ hai :
- Lạm phát do tăng chi phí sản xuất, khi việc tăng chi phí sản xuất làm tăng giá sản xuất. Có thể do nhiều nguyên nhân :
+ Tăng những phương tiện đặc thù riêng của sản xuất.
+ Tăng chi phí phân xưởng.
II. Thực tiễn trong mối quan hệ giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế :
1).Các bằng chứng thực nghiệm:
Nghiên cứu gần đây nhất là của M.Khan và A.Senchadji (năm 2000). Các tác giả đã sử dụng các kỹ thuật phân tích hiện đại nhất để kiểm định mối quan hệ giữa lạm phát và tăng trưởng. Công trình của các ông bao quát số liệu của 140 nước trong đó có cả các nước phát triển và các nước đã công nghiệp hoá trong giaiđoạn 1960-1998. Một lần nữa kết quả cho thấy có tồn tại một mức ngưỡng mà dưới đó lạm phát và tăng trưởng có mối tương quan dương và trên đó lạm phát gây ra ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng. Một phát kiến rất có ý nghĩa của các tác giả là mức ngưỡng đó khác nhau giữa các khối nước ở các nước công nghiệp, mức ngưỡng này rất thấp chỉ vào khoảng 1-3% năm, trong khi đó ở các nước đang phát triển mức ngưỡng này vào khoảng 7-11%.